სულ ვიზიტორი : 52182491
განთავსებული სტატია : 4458

მთავარი იუბილარი/ ხსენება

კულტურული მემკვიდრეობა/სხვა ღირშესანიშნაობა
კულტურული მემკვიდრეობა
სტეფანწმიდის მთავარანგელოზთა ეკლესია 1809 წელი სტეფაწმიდა (ყაზბეგი) სტეფანწმიდის მთავარანგელოზთა ეკლესია 1809 წელი სტეფაწმიდა (ყაზბეგი) სტეფანწმიდის მთავარანგელოზთა ეკლესია 1809 წელი სტეფაწმიდა (ყაზბეგი) სტეფანწმიდის მთავარანგელოზთა ეკლესია 1809 წელი სტეფაწმიდა (ყაზბეგი)

145      

სტეფანწმიდის მთავარანგელოზთა ეკლესია 1809 წელი სტეფაწმიდა (ყაზბეგი)

სტეფანწმინდის ღვთისმშობლის ეკლესიის კომპლექსი— არქიტექტურულიისტორიული, მონუმენტური, ხელოვნების ძეგლი, მდებარეობს დაბა სტეფანწმინდის ცენტრალურ ნაწილში. კომპლექსში შედის: ეკლესიასამრეკლოალექსანდრე ყაზბეგის, მისი მშობლების, პაპის და გაბრიელ ყაზბეგის საფლავთა ძეგლები, ალექსანდრე ყაზბეგის სახლ-მუზეუმიყაზბეგის მხარეთმცოდნეობის მუზეუმიგიორგი და ნიკოლოზ ყაზბეგების სახლები.

ღვთისმშობლის ეკლესია დგას ყაზბეგის საგვარეულო სასაფლაოზე. დასავლეთის ფასადის წარწერის მიხედვით აგებულია 1809-1814 წლებში. გაბრიელ ყაზბეგის მიერ ეკლესია დარბაზულია, გეგმით სწორკუთხაა (9,2x12,4 მეტრი), ნაგებია მოყვითალო-მოყავისფრო ქვის კარგად გათლილი კვადრებით. კედლები შიგნით შელესილია. შიგნით და გარედან თაღოვანი შესასვლელი დასავლეთიდანაა. კარი სწორკუთხაა, ტიმპანიანი, გრძლივ კედლებზე ორი წყვილი კუთხეებჩამოთლილი პილასტრია, რომლებსაც ცილინდრული კამარის საბჯენი თაღები ეყრდნობა. თაღების ქუსლების დონეზე გამოყოფილია თაროებისა და ლილვისაგან შედგენილი კაპიტელები. ეკლესიას კონქით გადახურული პატარა ნახევარწრიული აფსიდი აქვს. აფსიდის განიერ მხრებთან გამოყოფილ კუთხის პილასტრებს ეყრდნობა სატრიუმფო თაღი. ამ პილასტრებსაც ჩამოთლილი კუთხეები აქვს. ეკლესიაში ექვსი დიდი სარკმელია: ერთი საკურთხეველშია; ერთი - დასავლეთ კედელში, შესასვლელის ზემოთ; ორ-ორი - გრძივ კედლეში გაჭრილი სარკმლების ქვემოთაცაა, მაშასადამე აღმოსავლეთით მდებარე, შედარებით მცირე ზომისა - სწორკუთხაა, მეორე - თაღოვანი. აფსიდის კონქში გაჭრილია ეკლესიის სახურავზე დადგმულ სამრეკლოზე ასასვლელი ხვრელი. სამრეკლოს ნახევარსფერული კამარა მრგვალბაზისიან ექვს სვეტს ეყრდნობა, სვეტების მარტივი პროფილის კაპიტელებს კი - სვეტებშორისი თაღები. სამრეკლოს ექვსწახნაგა, პირამიდული ფორმის სახურავი აქვს. ეკლესიის ფასადები ნაწყობია კარგად გათლილი კვადრებით. მორთულობით გამოირჩევა დასავლეთის (მთავარი) ფასადი. კარის ტიმპანზე, რთული გეომეტრიული ორნამენტია, რომელშიც ჩაწნულია სტილიზებული ჯავარი. მარტივი თითო ჯვარია გამოსახული შესასვლელის წირთხლებზე. შესასვლელის ზემოთ მარმარილოს ფილებზე მხედრული წარწერებია. პირველი წარწერის ზემოთ ორრგოლიანი კოპია, რომელთანაც ჯაჭვებით არის დაკავშირებული ლომის თითო რელიეფური გამოსახულება. ფასადის ფრონტონი (თითქმის მთლიანად) და მის ქვემოთ კედლის სიბრტყის გარკვეული ნაწილი შემოსაზღვრულია ორსაფეხურიანი რთული პროფილის მოჩარჩოებით. მოჩარჩოება, რომლის შიდა ზოლი მთელ პერიმეტრზე გეომეტრიული ორნამენტითაა დაფარული, ფრონტონის წვეროდან მისდევს ლავგარდნის ქანობებს, შემდგომ ვერტიკალურად ეშვება ქვემოთ და ჰორიზონტალური ნაწილით კრავს ხუთკუთხედს. ხუთკუთხა მოჩარჩოების ცენტრში ორსაფეხურიანი საპირით მორთული სწორკუთხა სარკმელია. სარკმლის საპირის პირველი საფეხური შეღრმავებულია, მეორე მოჩუქურთმებულია და არ სცილდება საფასადო სიბრტყეს. მოჩარჩოების ორივე გვერდს შუა ნაწილში გარედან შებმული აქვს კარის ტიმპანზე გამოსახული სტილიზებული ჯვრის მკლავების ბოლოების მსგავსი გამოსახულება. აღმოსავლეთის ფასადი გაცილებით მარტივადაა მორთული. საკმლის ზემოთ, ფრონტონის არეში, გამოყოფილია კედლის წყობის რამდენიმე რიგი, რომლებიც რომბისებრი მუქი და ღია ფერის ქვების მონაცვლეობითაა შედგენილი. ფრონტონის წვერში გამოკვეთილია სამი როზეტი. კიდევ უფრო მარტივია გრძივი ფასადები. გლუვ, ფართო საფასადო სიბრტყეზე ორ-ორი, აღმოსავლეთ სარკმლის ანალოგიურად შემკული სარკმელია. ეკლესია და ლილვისაგან შედგენილი ლავგარდნით. შენობა გადახურულია ქვის თხელი ფილებით.

ეკლესიის სამხრეთ-დასავლეთით დგას XIX საუკუნის ორსართულიანი სამრეკლო. ნაგებია რუხი ქვის კვადრებით. პირველი სართული კომპლექსის საპარადო შესასვლელია. ქვითკირის ორ მძლავრ წაგრძელებულ ბუჯს შორის ცხრასაფეხურიანი კიბე მოქცეული. სართული ქვის ბრტყელი ჭერითაა გადახურული. სამრეკლოს მეორე სართული ოთხმხრივ ფართო თაღებით გახსნილი ფანჩატურია. ფანჩატურის თაღები ოთხ კვადრატული გეგმის ბოძს ეყრდნობა, ბოძებს მარტივი ბაზისები და კაპიტელები აქვს. ფანჩატური გადახურულია ხის ოთხფერდა, პირამიდული ფორმის სახურავით, რომლის წვერზეც, ბურთულაზე დამაგრებული ჯვარია დადგმული. ალექსანდრე ყაზბეგის საფლავი მხარეთმცოდნეობის მუზეუმის წინაა. საფლავზე დგას გრანიტის ლოდი ( სიმაღლე 3 მეტრი), რომელიც სტეფანწმინდის მთის მსგავსია. ლოდის დასავლეთ მხარეს მწერლის ბრინჯაოს ჰორელიეფი ( სიმაღლე 0.5 მეტრი, სიგრძე 0.4 მეტრი) და წარწერაა:

ვიკიციტატა„„ალექსანდრე (მოჩხუბარიძე) ყაზბეგი 8/I-1848 — 10/XII-1893”.“

საფლავს შემოვლებული აქვს თუჯის მესერი. ეკლესიის დასავლეთით 5 მეტრზე ალექსანდრე ყაზბეგის მშობლების საფლავებია. მათზე აღმართული რომლებსაც ნახევარწრიული თაღები ეყრდნობა. ბოძებითა და თაღებით შემოსაზღვრული სივრცე გადახურულია რთული ფორმის, სეგმენტებით შეკრული ბრტყელი ჭერით. ნაგებობის მოპირდაპირე ფასადების ქვემოთა ნახევარი ორ-ორი ფართო თაღითაა გახსნილი, ზემოთა კი - გუმბათოვანი ტაძრის მსგავსია. თითოეულ ფასადზე კედლის შუა ნაწილი რამდენადმე შემაღლებულია და ორფერდა სახურავითაა დასრულებული, გვერდითი ნაწილების გადახურვა ცალფერადაა. ნაგებობა კვადრატული კვარცხლბეკზე დადგმული ვიწრო ოთხწახნაგა სამრეკლოთია დასრულებული, რომელიც გადახურულია პირამიდული ფორმის თუნუქის სახურავით

ააშენა 

ყაზბეგი გაბრიელ დიმიტრის ძე (1760-1817) რუსეთის გენერალი

ეკლესიის აღმოსავლეთით, დაახლოებით 5 მეტრზე, ალექსანდრე ყაზბეგის პაპის გაბრიელ ყაზბეგის საფლავია. საფლავზე აღმართული ნაგებობა თარიღდება XIX საუკუნით. ნაგებია კარგად გათლილი მოყავისფრო-მოყვითალო ქვით. კვადრატული ბაქნის (3,5x3,5 მეტრი) ოთხივე კუთხეში და გვერდების შუაში დადგმული თაღები ეყრდნობა. თაღებითა და სვეტებით შექმნილი კონსტრუქცია შიგნით გადახურულია გუმბათიანი კამარით. გუმბათქვეშა კვადრატიდან გუმბათის საფუძვლის წრიულ მოხაზულობაზე გადასვლა ხდება გუმბათქვეშა კვადრატის კუთხეებში მოწყობილი პატარა აფრებით. ნაგებობის მოპირდაპირე ფასადები ერთმანეთის მსგავსია. თითოეული ფასადი ოდნავ შვერილი ლავგარდნით ორ-ორ თანაბარი სიმაღლის ნაწილადაა გაყოფილი. ქვედა ნახევარი სვეტებზე დაყრდნობილ ორ-ორ ფართოთაღოვან მალსა და მათ ზემოთ არსებულ კედლის ვიწრო სიბრტყეს შეიცავს. ფასადის ზედა ნაწილი მასათა აღნაგობით ჯვარ-გუმბათოვანი ტაძრის მსგავსადაა გადაწყვეტილი, იმ განსხვავებით, რომ გუმბათქვეშა კვადრატზე აქ ყელიანი გუმბათის ნაცვლად სამრეკლო ვიწრო ფანჩატურია დადგმული. ყოველ ფასადზე ორფერდა სახურავით დასრულებული კედლის გლუვი სიბრტყის გვერდებზე მოქცეულია ცალფერდასახურავიანი გვერდის ნაწილები. ფასადები დასრულებულია მაღალი ლავგარდნით, რომელიც შედგება თაროს, შეზნექილი ზედაპირისა და ლილვისაგან.


ქვა წარწერით ტაძრის შესასვლელში







ბირკიანის ღვთისმშობლის ეკლესია VIII-IX სს სოფ.ბირკიანი ახმეტა კახეთი

3 0


ტბეთის მონასტერი X-XVI საუკუნე ართვინი ტაოკლარჯეთი

13 0


გორის ღვთისმშობლის შობის ტაძარი (1806-10) გორი ქართლი

5 0


ოთხთა X საუკუნე მართმადიდებლური ტაძარი სოფ. თექალდე ართვინი ტაო კლარჯეთი თურქეთი

9 0


თავკავთა წმ. გიორგის ეკლესიით და ციხესიმაგრით დახ. X საუკუნიდან გზა სოფ. წინარეხი კასპი ქართლი კახი მუხიგულაშვილი სგან

21 0


იდლეთის იოანე ნათლიმცემლის ეკლესია VI საუკუნე სოფ. იდლეთი კასპი ქართლი კახი მუხიგულაშვილი სგან

12 0


სანაგირე X-XI წმ. გიორგის ტაძარი სოფ. ვაზისუბანი გურჯაანი კახეთი აბესალომ ტურაშვილი სგან

4 0


ბარცანა ღვთისმშობლის ეკლესია VIII-IX საუკუნეები შილდა, ყვარელი. ყვარელი

1 0


ახიზა V საუკუნე ციხე ქალაქი კლარჯეთი

1 0


კვეტერა VIII საუკუნე ციხე ქალაქი ახმეტა, კახეთი

9 0


აკურის მამადავითი მე-9-ე საუკუნე სოფ. აკურა, თელავი, კახეთი

14 0


ფოთის ღვთისმშობლის შობის საკათედრო ტაძარი 1907 წელი tspress.ge სგან

15 0


წმიდა გიორგის ვარდისუბნის ტაძრის ნანგრევები, სამნავიანი ბაზილიკა, შუა საუკუნეები, ვარდისუბანი , თელავი, კახეთი

12 0


ვახტანგ გორგასალი მეფე მეტეხი 1959 წელი ინიციატორი ვასილ მჟავანაძე, მოქანდაკე ელგუჯა ამაშუკელი

8 0


კაბენის მომასტერი XII-XII საუკუნე, კიკეთი, თეთრი წყარო, ქვემო ქართლი თოკო სებისკერაძისგან

10 0


ქართვლის დედა 1958 წელი ხის ქანდაკება ინიციატორი ვასილ მჟავანაძე, მოქანდაკე ელგუჯა ამაშუკელი. დავით ფეიქრიშვილისგან

5 0


სოფელი გურჯაანი წმიდა გიორგის(ქაშუეთის) ტაძარი XVIII საუკუნე სოფელი გურჯაანი, გურჯაანი, კახეთი ნანუკა ღვინაშვილისგან

13 0


ლექეთი(ლექართი) წმიდა ნინოს ტაძარი უფრო V-Vi საუკუნე, ლექეთი(ლექართი), კახი, საინგილო, აზერბეიჯანი

10 0


დათუნას ეკლესია X-XI საუკუნე, სოფელი დათუნა, შამილის რ-ნი, დაღესტანი, რუსეთი

8 0


გონიოს(აფსაროსი) ციხე ძვ,წელთაღრიცხვისთ II საუკუნე, გონიო, ბათუმი, აჭარა. ქეთევან ფეიქრიშვილისგან.

26 0


ქვემო არხიზი IX-XI საუკუნე,წმიდა ნიკოლოზი, სამება ტაძრები კარაჩავო-ჩერქეზეთი, რუსეთი.

17 0


კულტურული მემკვიდრეობა


გამოგვიგზავნეთ თქვენი ქალაქის სოფლის გამოჩენილი ადამიანები ავტვირთავთ თქვენი სახელით

1 1


ერეკლე მეფის 300 წლისთავი 7 ნოემბერი 2020 მსვლელობის მონაწილეთა სია თელავი მცხეთა

1 1


ქალიშვილების და ჭაბუკების ხარკად აკრძალვა 1774 წელი ქუჩუკ-კაინარჯის ზავის 23-ე მუხლი

1 0


შეიძლება დაგაინტერესოთ ნიმუში

1 0


საოჯახო წიგნის შექმნის რეკომენდაცია, ელექტრონული ნიმუში

1 0


გურიის რესპუბლიკა, გურიის მხვნელ-მთესველთა რესპუბლიკა 1905-1906 წლები

1 0


ერეკლე მეორე (1720-1798) 300 წელი დაბადებიდან ბრძოლების სია

1 0


ვინ იყვნენ საქართველოს ეკლესიის საჭეთმპყრობელები, რომლებიც მოკლეს. 6 ღვთისმსახური

3 0


თბილისის დაცემა 523-1921 წლები 25 ბრძოლა

1 0


საეკლესიო ახალი წელი 14(ძვ.სტ 1) სექტემბერია

1 0


დანელიების საგვარეულო ტექნოლოგია - ღვინის თაფლით დამუშავება მარტვილი

1 0


მებრძოლ უღმერთოთა კავშირი 1928-1947წწ 202 ათასი წევრი საქართველოში მუკი

2 1


ირაკლი გურამის ძე სამუშია 1976 ჩოხოსანი სოფ. ფშაფი გულრიფში აფხაზეთი

1 0


ირაკლი ოთარის ძე გოგოთიძე თუში მხედარი ალვანი მეფე ერეკლეს სიმბ. მხედარი

2 0


1759წელი მონებით ვაჭრობის აკრძალვა სოლომონ I (1735-1784) -ის მიერ

1 0


სიბრძნე გამონათქვამები

1 0


ანეგდოტი 7

1 0

 

საპატრიარქოს 25 მილიონის განკარგვის სია

1 0


რუის-ურბნისის კრების ძეგლწერა(დადგენილებები)

1 0


როლანდ აბულაძე 18 წლის მოიძია 31 მოგვარე სამხედრო პირი 1800-1920-იანი წლებში ცხინვალი სამაჩაბლო

2 0